Hesaplama
UBGT ücreti nedir?
Ulusal bayram ve genel tatil günleri, çalışanların ücretlerinden kesinti yapılmadan dinlenebilmesi için kanunla belirlenmiş özel günlerdir. Bu günlerde işyerinde çalışılıp çalışılmadığına göre çalışanın hak ettiği ücret değişir. UBGT hesaplama aracı, aylık ücretiniz ve ilgili gün sayısı üzerinden bu alacağın yaklaşık tutarını görmenizi sağlar.
Yasal dayanak
Hangi günlerin ulusal bayram ve genel tatil sayıldığı 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun'da sayılmıştır: Yılbaşı, 23 Nisan, 1 Mayıs, 19 Mayıs, 15 Temmuz, 30 Ağustos, 29 Ekim ile Ramazan ve Kurban bayramları bunlar arasındadır. Ücrete ilişkin kural ise 4857 sayılı İş Kanunu'nun 47. maddesindedir: Bu günlerde çalışmayan işçiye o günün ücreti bir iş karşılığı olmaksızın tam olarak ödenir; çalışan işçiye ise ayrıca çalıştığı her gün için bir günlük ücreti daha ödenir.
Aracımız nasıl hesaplıyor?
Araç aylık ücretinizi 30'a bölerek günlük ücretinizi bulur, sonra bu tutarı girdiğiniz gün sayısı ve bir katsayıyla çarpar. O günlerde çalışıldıysa katsayı 2'dir: Bir yevmiye zaten aylık ücretin içindedir; kanunun öngördüğü ilave bir yevmiye de hesaba katılarak toplam iki yevmiye gösterilir. O günlerde çalışılmadıysa katsayı 1'dir: Çalışma olmasa da günün ücreti tam olarak ödenmelidir. Formül: (aylık ücret ÷ 30) × gün sayısı × katsayı.
Örnek hesaplama
Aylık brüt ücreti 27.000 TL olan bir çalışanın günlük ücreti 900 TL'dir. Bu kişi bir yıl içinde 6 genel tatil gününde çalıştıysa araç 900 × 6 × 2 = 10.800 TL gösterir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta şudur: Aylık maaş zaten ödendiyse, işverenden ayrıca talep edilebilecek kısım genellikle ilave yevmiyeye karşılık gelen tutardır; örnekte bu 5.400 TL'dir.
Gün sayısını nasıl belirlemelisiniz?
Bir yıl içinde genel tatil sayılan günlerin toplamı, dini bayramların denk geldiği tarihlere ve arife günlerine göre değişir. Hesap yaparken çalıştığınız günleri tek tek not etmeniz, bordrolarınızdaki ödemelerle karşılaştırmanızı kolaylaştırır. Bordroda bu günler için ayrı bir kalem olup olmadığını kontrol etmek, eksik ödeme yapılıp yapılmadığını anlamanın en pratik yoludur.
Araca dahil olmayan unsurlar
- Ramazan ve Kurban bayramı arifeleri yarım gün olarak kabul edilir; araç tam gün üzerinden hesap yapar ve bu farkı ayırt etmez.
- Bu günlerde çalışıldığının ispatı, fazla mesaide olduğu gibi kayıtlar ve tanık beyanlarıyla yapılır; imzasız puantaj kayıtları tek başına yeterli kabul edilmeyebilir ve ek delil aranabilir.
- Toplu iş sözleşmesinde daha yüksek bir ödeme kararlaştırılmış olabilir; bu durumda sözleşme hükmü kanundaki asgari koruma yerine uygulanır.
- Bu alacak için beş yıllık zamanaşımı süresi geçerlidir.
- İşyerinin kapalı olduğu günlerde fiilen çalışma olmasa da günün ücreti tam ödenir; bu kural işverenin tek taraflı kararıyla değiştirilemez.
- Yarım gün sayılan arife günlerinde ücretin nasıl hesaplanacağı işyeri uygulamasına göre değişebilir.
- Parça başı veya prim esaslı ücretlerde günlük ücretin tespiti farklı bir hesap yöntemi gerektirebilir.
- Kısmi süreli (part-time) çalışanlarda UBGT ücretinin oranlanması gerekebilir; bu durum ayrı bir değerlendirme konusudur ve çalışılan gün oranına göre hesaplanır.
UBGT ile fazla mesainin birlikte değerlendirilmesi
Genel tatil günlerinde 45 saatlik haftalık çalışma süresini aşan bir çalışma varsa, UBGT ücretine ek olarak fazla mesai ücretinin de ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir. Bu iki alacak farklı hükümlere dayandığından, bordro incelemesi yapılırken her ikisinin de ayrı ayrı hesaba katılması önerilir. Çalışma takviminizde hangi günlerin resmi tatil sayıldığını önceden not etmeniz, yıl sonunda yapılacak toplu hesaplamayı büyük ölçüde kolaylaştırır.
Fazla çalışmalarınızı da hesaplamak isterseniz fazla mesai hesaplama aracımızdan yararlanabilirsiniz.